Chủ Nhật, ngày 14 tháng 7 năm 2013

Những tác dụng kỳ diệu của ba kích

(Kienthuc.net.vn) - Ba kích có tác dụng bổ thận, tráng dương, cường gân cốt, trừ phong thấp... Chủ trị chữa đau mỏi xương khớp, thận dương suy, liệt dương...


Ba kích mọc hoang, phân bố nhiều ở vùng đồi núi thấp, vùng trung du và dọc các tỉnh biên giới phía Bắc. Đây là một loại cây rất quý, chủ trị nhiều bệnh. Dưới đây là cách dùng ba kích cho một số bệnh:

Trị phụ nữ tử cung bị lạnh, kinh nguyệt không đều: Ba kích 120g, lương khương 20g, tử kim đằng 640g, thanh diêm 80g, nhục quế bỏ vỏ 160g, ngô thù du 160g, tán bột dùng rượu hồ làm hoàn. Ngày uống 20g hồ với rượu pha muối nhạt.

Trị lưng đau do phong hàn, đi đứng khó khăn: Ngưu tất 120g, ba kích, khương hoạt, quế tâm, ngũ gia bì, can khương mỗi vị 60g, đỗ trọng bỏ vỏ, sao hơi vàng 80g, tán bột, trộn mật làm hoàn, uống với rượu ấm.

Trị liệt duơng, ngũ lao thất thương, thận khí hư: Ba kích thiên, ngưu tất sống 120g, ngâm với 1 lít rượu, uống.

Trị người lớn tuổi đêm tiểu tiện nhiều lần do thận khí hư: Ích trí nhân, ba kích thiên bỏ lõi, 2 vị chưng với rượu và muối, tang phiêu tiên, thỏ ty tử chưng với rượu, lượng bằng nhau tán bột. Dùng rượu chưng hồ làm hoàn to bằng hạt ngô, mỗi lần uống 12 viên với rượu pha muối hoặc thành thang uống.

Lương y Nguyễn Minh (Trung tâm Y tế Vietsovpetro)

Thứ Năm, ngày 18 tháng 4 năm 2013

Ngâm ba kích cho ông xã, một người khỏe hai người vui!

Phải công nhận là cái thứ rượu mọi người truyền tai nhau lại có công hiệu cực kì tốt trong chuyện phòng the của vợ chồng. Ông xã mình khỏe hơn hẳn sau khi dùng thứ rượu này.


Thời đại bây giờ, ông chồng nào cũng tất bật lo cơm áo gạo tiền cho vợ con, lại quay cuồng trong thức ăn có chất ung thư, môi trường bị ô nhiễm nặng nề… cho nên ngày càng không được khỏe trong chuyện ấy cũng là lẽ đương nhiên.

Vậy nên, theo mình thì là phận nữ, chị em chúng ta cần phải quan tâm chăm sóc chồng gấp nhiều lần so với các cụ ngày xưa. Sự quan tâm này cũng là thiết thực thôi, vì nó ảnh hưởng trực tiếp tới chính cảm xúc của phái mình.Có một ông chồng khỏe mạnh chuyện ấy, cũng là chuyện sau này con cái mình sinh ra khỏe mạnh hơn, có nhiều gen trội tốt đẹp của bố mẹ hơn.

Dù vậy, chăm sóc cho chồng phải đúng cách. Như chị bạn cùng cơ quan mình, sau chuyến công tác Sơn La, đã mua một loại rễ cây rừng về ngâm rượu cho chồng. Người dân ở đó hết lời ca ngợi về công dụng thần kì của loại rễ cây đó.


Phải công nhận là cái thứ rượu mọi người truyền tai nhau lại có công hiệu cực kì tốt trong chuyện phòng the của vợ chồng. Ông xã mình khỏe hơn hẳn sau khi dùng thứ rượu này. Ảnh minh họa
Tuy vậy, đến khi ông chồng của chị thưởng thức thứ thần dược này, thì ngay lập tức anh đau đầu, buồn nôn, chả khác gì ngộ độc thức ăn cả. May mà anh uống ít, nên chưa bị rượu thuốc giả ngấm nặng vào người.

Biết thế, nên em không bao giờ thử những cái gì mới toanh, mình chưa hiểu mô tê răng rứa gì về nó. Em dùng thứ an toàn, mà ở nhà, mẹ cũng ngâm cho bố em một lọ, đó là rượu ba kích.

Ba kích thì dễ mua, em thường nhờ mẹ mua ở quê gửi lên. Ngay cả rượu cũng vậy, em không tin tưởng những cửa hàng bán rượu trên Hà Nội, nên phải nhờ bác em nấu riêng một can to mang lên dùng dần.

Em cũng làm ba kích cẩn thận lắm, bỏ lõi, phơi khô, xao vàng. Rồi em ra hàng thuốc Bắc mua thêm hà thủ ô cùng một số vị thuốc khác để ngâm kèm. Chẳng mấy mà bình rượu của em dùng được.

Mỗi bữa ăn em chỉ rót một chén nhỏ cho chồng uống, vừa kích thích ăn ngon miệng, lại vừa là bài thuốc một người khỏe, hai người vui. Từ hôm uống rượu ba kích, chồng em cũng sung hơn hẳn, da dẻ hồng hào thêm.

Kinh nghiệm của gia đình em là như vậy, bài thuốc giúp chồng khỏe hơn, đơn giản, dễ làm. Mong kinh nghiệm này giúp ích được cho mọi người nhé!

Hoàng Mỹ Loan (Thanh Xuân, Hà Nội)

Thứ Hai, ngày 01 tháng 4 năm 2013

Rượu ba kích - Món quà vùng cao Quảng Nam

Rượu Ba Kích Quảng Nam


Ai một lần tới thăm Tây Giang(Quảng Nam) mà không uống rượu ba kích thì xem như chưa tới huyện lỵ miền núi này. Nhưng thú vị hơn là còn được khám phá cách làm rượu, cách thưởng thức rượu của người dân nơi đây.

Rượu ba kích, mới nghe tên thôi đã khiến con người ta tò mò muốn “nếm tận miệng, uống tận gốc”. Tò mò cũng đúng vì đây là loại rượu đặc trưng của vùng đất Tây Giang, lại có tên gọi khá kêu “ba kích”.


Rượu ba kích có từ bao giờ? Chỉ biết rằng từ xưa đồng bào Cơ Tu vẫn hay vào núi đào củ ba kích về ngâm rượu uống. Ba kích mọc nhiều ở vùng đồi núi phía tây tỉnh Quảng Nam. Bộ phận để dầm rượu là rễ ba kích, không mùi, vị ngọt nhưng hơi chát.

Theo kinh nghiệm của người dân, ba kích có rễ to, mập, cùi dày, màu tía là loại tốt. Dùng cuốc đào rộng xung quanh gốc, lấy toàn bộ rễ. Rễsau khi đào lên rửa sạch đất, loại bỏ rễ con, phơi gần khô dùng chày gỗ đập nhẹ cho bẹp phần thịt (tránh giập nát) để lộ lõi nhỏ bên trong, rồi phơi hoặc sấy tiếp cho thật khô sau đó cắt thành từng đoạn ngắn.

Người ta thường dùng ba kích khô hầm cùng thịt gà hoặc sắc nước uống. Nhưng hầu như gia đình nào cũng có một thẩu rượu ba kích trong nhà. Ba kích ngâm cùng rượu gạo hoặc nếp, chừng hơn 30 ngày là có thể uống được, để càng lâu rượu càng đặc, càng ngọt. Nét đặc thù của rượu ba kích là khi ngâm lâu, rượu chuyển sang màu xanh tím, uống có mùi thơm ngậy. Đặc biệt, loại củ này hầu như chỉ ngâm được một lần.

Rượu ba kích uống ít hay nhiều đều không đau đầu, ngủ sáng dậy trong người tươi tỉnh hẳn, vì vậy cả nam lẫn nữ đều có thể dùng được. Ban đầu dân làng cứ rót thẳng từ hũ ra uống. Về sau, vào mùa rét người dânbày ra hâm nóngtrước khiuống, mùa hè khí trời nóng quá lại đổ cả hũ vào xô nước đá, rót ra uống lạnh ngắt mà thấy thật thú vị.

Tác dụng của rượu ngâm ba kích thì không phải bàn cãi, đã có tiếng từ xa xưa. Nên nếu theo giờ giấc, liều lượng nhất định thì rượu ba kích không những là đặc sản mà còn là vị thuốc bổ, giúp con người ta cường gân cốt, bổ thận, tráng dương -ba tác dụng trên chính là nguyên nhân người ta đặt tên cho loại rượu này.

Đêm vùng cao chớm lạnh khi về khuya. Ánh lửa thiêng vẫn còn bập bùng, tiếng cồng chiêng vẫn còn rộn rã, vậy mà đã đến lúc kẻ đi người ở lại. Mọi ngườicùng trao nhau ly rượu ba kích như lời chúc sức khỏe thay cho lời chia tay.

Rời xa vùng Tây Giang, có lẽ trong mỗi chúng ta không chỉ nhớ đến nhữngngôi nhà sàn nho nhỏ, đến cồng chiêng hay đôi má đỏ hồng e lệ của thiếu nữtuổi đôi mươi… mà còn nhớ hoàihương vịba kích đặc trưng của núi rừng.

Nguồn: Tuổi Trẻ

Rượu Ba Kích Tím


Tôi nhớ có một cuộc thi dành cho học sinh trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh tìm hiểu về vịnh Hạ Long. Trong đó có câu hỏi: Thứ rượu đặc sản của vùng vịnh Hạ Long? Vợ tôi hỏi lại tôi câu hỏi này, rồi trả lời luôn: Rượu ngán phải không anh? Bọn trẻ lớp em nó chọn rượu ngán? Tôi hơi ngờ ngợ, sau cũng thấy chọn rượu ngán là có lý. Từ đó tôi chợt nghĩ: Thế rượu ba kích là đặc sản của Quảng Ninh có được không? Đi đến một vài vùng quê khác ngoài Quảng Ninh nói đến rượu ba kích, họ không biết...

Lại nhớ, hồi bé học trong sách tập đọc có bài về anh hùng Tấn Anh ra đảo Cái Chiên, bài viết có nhắc đến thứ dược thảo có tên là phóng sì. Sau này tôi có dịp ra đó hỏi người dân đảo xem phóng sì là gì, họ bảo đó là ba kích. Nhưng tôi cũng không được mục sở thị. Mãi đến khi lên Ba Chẽ, thấy người ta phơi đầy một loại củ trông như là mớ ruột gà, mới hỏi thì họ bảo đó là củ ba kích. Là vậy. Thứ rượu ngâm với củ này được gọi là rượu ba kích.

Rượu ba kích lần đầu tiên tôi được uống là ở Ba Chẽ. Rượu uống mùi thơm thơm, rõ ra vị thuốc, hơi ngọt ngọt. Lại vớ được một ông họ Bàn, người Dao, hình như là Bàn Tiến Dũng thì phải, rất nhiệt tình uống, thành thử cứ “trăm phần trăm” cho đến lúc bá vai bá cổ nhau, tranh nhau nói vẫn chưa thôi. Được cái, uống nhiều như thế nhưng say êm, không thấy đau đầu, ngủ sáng dậy không thấy mệt lắm. Tôi nhớ rượu lúc ấy ngâm từ củ ba kích trắng. Anh bạn tôi làm ở bưu điện huyện Ba Chẽ hôm tôi về, ngoài việc rót cho 1 lít rượu ba kích nhà anh ngâm còn mua tặng mấy cân củ, bảo về ngâm rượu uống tiếp. Ba kích lúc ấy không đắt lắm.

Về nhà, tôi nhớ mẹ vợ tôi thấy tôi để mớ củ ba kích mãi không đem ngâm rượu, bà mới lấy đem rửa sạch, bóc bỏ lõi, phơi lại cho khô rồi đem sao vàng hạ thổ, sau hãm nước làm trà uống. Nước hãm từ ba kích uống thơm, vị ngọt mát.

Với tôi, lúc đầu chỉ thấy rượu ba kích ở Ba Chẽ, ngâm từ củ ba kích trắng. Nay thì thấy ở đâu cũng có, mà lại chủ yếu rượu ngâm từ củ ba kích tím, nên màu rượu cứ tím lịm. Trong các đơn vị làm than, ở một số nơi tôi đã dùng bữa với họ bằng chính thứ rượu ba kích do chủ nhà tự ngâm. Còn ở nhà hàng thì chỗ nào cũng thấy có, cứ có yêu cầu là người ta đáp ứng. Hỏi 10 nhà hàng thì có tới 9 nhà họ bảo họ tự ngâm lấy chứ không phải đi mua ở đâu cả. Có điều, rượu ba kích ở nhà hàng thì loãng, màu tím ít, “đi qua hàng ba kích”, trong khi rượu ba kích của các mỏ than đặc, màu rượu tím lịm, sóng sánh. Đến nhà hàng, nếu lựa chọn rượu trắng với rượu ba kích, hầu hết người ta chọn rượu ba kích, cho dù có “đi qua hàng ba kích” vẫn thấy dễ uống hơn, chủ yếu là do mùi vị dễ uống, cũng bởi Quảng Ninh không có rượu trắng - quốc lủi ngon nơi các nhà hàng.

Rượu Ba Kích Tím 
.
Uống rượu ba kích theo các cách khác nhau, tôi đã thử dùng đủ cả. Ban đầu là rượu cứ rót thẳng từ hũ ra mà nốc. Cũng chẳng sao. Sau lại bày ra hâm nóng lên, mùa rét, uống cũng được. Rồi mùa hè nóng quá, rượu ba kích đóng chai lavi ngâm vào xô nước đá, rót ra uống lạnh ngắt, cũng thấy thú vị.

Nhà báo Trương Thiếu Huyền ở Báo Quảng Ninh có lần hỏi tôi xem thử uống rượu ba kích với món nhắm gì là hợp nhất, cũng như cái kiểu có lần tôi được dự một cuộc rượu với người nước ngoài trên thuyền lênh đênh nơi Vịnh Hạ Long, ăn hải sản tươi sống, người ta phải chọn loại vang trắng, mới bảo là hợp. Nhưng với rượu ba kích, tôi chịu, không biết hợp với món nhắm nào. Thuỷ hải sản cũng uống rồi, thịt hoẵng, thịt lợn rừng cũng nó, thịt gà, thịt lợn cũng thứ rượu ấy thôi. Đều thấy được cả.

Người xưa khuyên, phàm là các thứ rượu đã ngâm một loại dược thảo nào đó thì hãy uống nó như rượu thuốc, tức là uống để chữa bệnh hay bồi bổ sức khoẻ, uống phải theo giờ giấc, liều lượng nhất định. Nhưng nay uống, nào tôi có thấy ai làm được như thế, nhất là làm cái công việc thường hay được mời đi đánh chén ở nhà hàng, tôi thấy rượu ba kích, rượu mật gấu cứ hò nhau uống tràn cung mây, uống cho thật thích, ép nhau uống đến thật say.

Rượu mà đã uống được như thế thì đúng là rượu đặc sản rồi...

... Và tôi đã thấy láng máng ở một bữa tiệc nào đó có rượu ba kích đóng chai, hình như có một cơ sở nào đó ở Quảng Ninh sản xuất thì phải.

Trần Giang Nam

Thịt nạc hầm ba kích:




Nguyên liệu:

+ Ba kích 8g,
+ Thiên đông 5g
+ Sơn tra 8g
+ Thịt lợn nạc 50g,
+ Gừng 3g, hành 10g, muối một ít.

Chế biến:

Thịt nạc rửa sạch, cắt miếng; ba kích rửa sạch, cắt miếng; thiên đông rửa sạch, cắt miếng; sơn tra rửa sạch, bỏ hột, cắt miếng; gừng cắt lát; hành cắt khúc. Bỏ tất cả vào nồi, đổ vào khoảng 1 lít nước. Dùng lửa lớn nấu sôi, sau đó vặn nhỏ lửa hầm thêm 50 phút là được. Mỗi ngày ăn một lần.

Công dụng:

Bổ thận dương, hạ huyết áp.

Thứ Sáu, ngày 29 tháng 3 năm 2013

Rượu ba kích bổ thận, tráng dương


Ba kích (Radix Morindae officinalis) là rễ của cây ba kích hay dây ruột gà (Morinda officinalis How), họ cà phê (Rubiaceae). Ba kích thuộc loại cây thảo, leo bằng tua quấn, dài hàng mét. Thân non màu tím, có lông, sau nhẵn.

Người ta thu hoạch rễ ba kích vào những ngày đẹp trời của mùa đông. Trước hết, đem rửa sạch đất cát, phơi độ 5 - 7 nắng cho tới khô; hoặc trước khi phơi, đem đồ chừng 30 - 45 phút cho giảm độ thủy phân của rễ rồi mới đem phơi khô hoặc sấy khô. Khi rễ gần khô, dùng dùi gỗ đập nhẹ cho rễ bẹp ra, rồi phơi tiếp đến khô. Trước khi dùng, đem rễ rửa sạch, ủ mềm độ 1 giờ, rồi bóc bỏ lõi, cắt thành đoạn 3 - 5cm. Sau đó tiến hành chế biến cổ truyền với một số phương pháp sau đây:

Củ ba kích

Ba kích chích rượu:

Ba kích 1.000g; rượu trắng (35 - 40%) 150ml. Đem rượu trộn đều vào ba kích phiến, ủ 1 - 2 giờ cho ngấm hết rượu. Sao nhỏ lửa tới khô.

Ba kích chích muối ăn:

Ba kích 1.000g; 150ml dung dịch muối ăn 5%. Đem dung dịch muối ăn trộn đều vào ba kích, ủ 2 - 4 giờ cho ngấm đều. Sao vàng.

Ba kích chích cam thảo:

Ba kích 1.000g; cam thảo 50g. Cam thảo được cắt nhỏ, sắc với nước 3 lần, mỗi lần 150ml nước sạch, đun sôi trong 30 phút. Gộp dịch sắc, cô còn 150ml. Đem dịch cam thảo trộn đều với ba kích, ủ 6 giờ cho ngấm đều. Sao vàng.

Như vậy, việc chế biến ba kích là cần thiết, vì nó sẽ đạt được các mục đích như tăng được tính dương khi chích với rượu, tăng quy kinh thận khi chích với muối ăn, loại đi các chất gây ngứa khi chế với cam thảo…

Theo YHCT, ba kích có vị cay, ngọt, tính ấm. Quy kinh thận. Có tác dụng bổ thận, tráng dương. Dùng trong các trường hợp thận dương suy, dẫn đến các chứng di tinh, tảo tiết (xuất tinh sớm) hoặc phụ nữ đau bụng dưới (đau phần phụ), muộn con hoặc các trường hợp đau lưng đau gối, đau xương khớp…

Như ta đã biết, thành phần hóa học chính của ba kích là các hợp chất anthranoid: tectoquinon, 1- hydroxyl -2, 3 - dimethyl-anthraquinon…; Các hợp chất iridoid: asperulosid, morofficialosid… có nhiều các nguyên tố vi lượng, vitamin C. Về tác dụng sinh học, ba kích có nhiều biểu hiện tốt về khả năng tăng cường hiệu lực của nội tiết tố androgen, tăng cường khả năng bơi của chuột thí nghiệm, lại có tác dụng hạ huyết áp, chống viêm, chống độc tốt. Trên thực tế, thường sử dụng ba kích phối hợp với một số vị thuốc khác để tăng thêm tác dụng như thuốc hoàn ba kích: ba kích 80g, sừng hươu 200g, tiểu hồi 60g, phụ tử chế 16g, quế nhục 30g, thục địa, hoài sơn, mỗi vị 160g, mật ong vừa đủ làm hoàn. Ngày dùng 3 lần, mỗi lần 16 – 20g hoặc dưới dạng ngâm rượu ba kích.

Rượu ba kích

Dùng một trong những sản phẩm ba kích chế biến ở trên để ngâm rượu. Đem ba kích chế tán thành bột thô (kích thước 5x5mm), trần bì thái chỉ, sao vàng, cắt nhỏ, tiểu hồi, vi sao, giã dập, ngâm với rượu trắng theo tỷ lệ: ba kích chế 1.000g; trần bì (sao vàng) 50g; tiểu hồi 20g; rượu trắng (35-40%) 3lít.

Cho rượu vào bột nói trên, lần 1, ngâm 1 tháng. Độ vài ngày lại lắc hoặc quấy một lần. Gạn lấy dịch rượu ngâm, bảo quản trong một lọ riêng, nút kín.

Ngâm lần 2: Thêm 2 lít rượu với nồng độ trên, ngâm tiếp 3 tuần lễ. Gạn lấy dịch ngâm.

Ngâm lần 3: Thêm 2 lít rượu vào ngâm tiếp 2 tuần lễ. Gạn lấy dịch ngâm.

Phối hợp dịch rượu ngâm của 3 lần, lắc đều. Để lắng, gạn, lọc.

Cũng có thể ngâm riêng rượu của trần bì, tiểu hồi rồi pha chế vào dịch ngâm của rượu ba kích. Việc gia thêm trần bì và tiểu hồi vào rượu ba kích với mục dích tăng thêm tính dương và tăng thêm mùi vị thơm ngon cho rượu ba kích. Cũng có thể pha thêm một chút đường kính vào rượu trên cho dịu.

Để tăng tác dụng bổ thận dương, có thể ngâm thêm vào công thức trên 200g bột thô hà thủ ô đỏ (chế với đậu đen), 100g bột thô đỗ trọng (chích muối ăn).

Rượu ba kích có thể chất trong, màu nâu đậm, mùi thơm, vị ngọt. Có tác dụng bổ dương. Dùng tốt cho các trường hợp thận dương kém, sinh dục kém. Tốt cho cả hai giới. Ngày có thể uống 2-3 lần, mỗi lần 20-30ml trước bữa ăn hoặc trước khi đi ngủ.

Để có sản phẩm rượu ba kích tốt, ngoài việc phải chọn dược liệu tốt, đồng thời chọn rượu ngâm phải là rượu do các cơ sở đã được đăng ký chất lượng sản xuất thì mới mang lại hiệu quả. Trên thị trường hiện nay có sản phẩm rượu ba kích của Công ty cổ phần cồn rượu Hà Nội Halico là sản phẩm đáng tin cậy, người sử dụng có thể tìm mua.

GS.TS. Phạm Xuân Sinh